Boosheid is op zichzelf geen verkeerde emotie. Het kan een signaal zijn dat er iets gebeurt wat voor jou niet klopt, dat iemand over je grens gaat of dat een belangrijke behoefte niet wordt gezien.
Maar boosheid kan ook een probleem worden.
Misschien word je sneller boos dan je wilt, reageer je heftiger dan bij de situatie lijkt te passen of lukt het je moeilijk om je boosheid te beheersen. Het tegenovergestelde kan ook: je houdt je boosheid juist voortdurend in, totdat de spanning zich steeds verder opbouwt.
In mijn praktijk in Hoogland-Amersfoort begeleid ik mensen die beter willen begrijpen waar hun boosheid vandaan komt en er anders mee willen leren omgaan.
Wanneer boosheid je in de weg gaat zitten
Boosheid kan zich op verschillende manieren uiten.
Je kunt bijvoorbeeld merken dat je:
- snel geïrriteerd of boos raakt;
- plotseling heel heftig kunt reageren;
- achteraf spijt hebt van wat je hebt gezegd of gedaan;
- conflicten krijgt binnen je relatie, gezin of werk;
- lang boos blijft nadat iets is gebeurd;
- moeite hebt om kritiek te verdragen;
- je snel aangevallen of niet serieus genomen voelt;
- veel spanning in je lichaam ervaart;
- je boosheid juist inslikt en conflicten vermijdt;
- pas laat merkt dat iemand over je grens is gegaan.
Het is daarom niet alleen belangrijk om te kijken hoe je boos reageert, maar ook naar wat eronder gebeurt.
Wat zit er onder je boosheid?
Boosheid is vaak de emotie die het duidelijkst zichtbaar wordt.
Daaronder kunnen andere gevoelens liggen.
Misschien voel je je gekwetst, afgewezen, machteloos, bang of niet gezien. Het kan ook zijn dat een situatie een veel oudere ervaring raakt.
Dan lijkt het alsof je alleen reageert op wat er op dat moment gebeurt, terwijl er meer meespeelt.
In therapie onderzoeken we daarom wat jouw boosheid activeert en welke betekenis zo'n situatie voor jou heeft.
Als je boosheid lang hebt ingehouden
Niet iedereen met problemen rond boosheid wordt zichtbaar agressief.
Misschien heb je juist geleerd dat boos worden niet mag.
Je probeert begripvol te zijn, past je aan of vermijdt conflicten. Daardoor kan het moeilijk worden om op tijd te herkennen dat iets niet goed voor je voelt.
Wanneer je je grenzen lange tijd niet aangeeft, kan spanning zich opstapelen. Soms komt de boosheid er uiteindelijk alsnog uit, maar dan veel heftiger dan je eigenlijk zou willen.
Ook dan kan therapie helpen om eerder te herkennen wat je voelt en nodig hebt.
Boosheid en grenzen
Boosheid kan belangrijke informatie geven over je grenzen.
Wanneer iemand iets doet wat je niet wilt, je onrechtvaardig behandelt of te veel van je vraagt, kan boosheid je helpen voelen: tot hier en niet verder.
Het probleem is dan niet noodzakelijk dat je boos wordt.
De vraag is eerder hoe je met dat signaal omgaat.
Kun je je grens herkennen en aangeven voordat de spanning te hoog oploopt? Of merk je pas achteraf dat je al veel te lang over je eigen grens bent gegaan?
Boosheid binnen relaties
Juist bij mensen die dichtbij je staan kunnen emoties sterk oplopen.
Een partner, ouder, kind of ander familielid kan iets in je raken wat een collega of onbekende veel minder snel raakt.
Binnen relaties kunnen bovendien patronen ontstaan waarin beide mensen steeds opnieuw op elkaar reageren.
De een wordt bijvoorbeeld boos en zoekt de confrontatie, terwijl de ander zich terugtrekt. Dat terugtrekken kan vervolgens nog meer boosheid oproepen.
Dan is het zinvol om niet alleen naar afzonderlijke ruzies te kijken, maar ook naar het patroon dat eronder ligt.
Eerdere ervaringen kunnen meespelen
Soms heeft de intensiteit van boosheid te maken met ervaringen uit het verleden.
Wanneer je vroeger vaak niet gehoord, afgewezen, vernederd of onveilig bent geweest, kan een situatie in het heden iets van die oude ervaring raken.
Dat betekent niet dat iedere boosheid uit een trauma voortkomt.
Maar wanneer eerdere ervaringen een duidelijke rol spelen, kunnen we daar binnen de therapie aandacht aan besteden.
Ook ervaringen met bijvoorbeeld pesten, afwijzing of onveiligheid kunnen invloed hebben op hoe gevoelig je later wordt voor bepaalde situaties.
Van automatisch reageren naar meer keuze
Wanneer boosheid snel oploopt, kan het voelen alsof de reactie je overkomt.
Pas achteraf ontstaat er ruimte om na te denken over wat er eigenlijk gebeurde.
In therapie kijken we naar de momenten vóórdat je boosheid volledig de overhand neemt.
Wat gebeurt er in je lichaam? Welke gedachte schiet door je hoofd? Wat raakt je? En welke reactie volgt daarop?
Hoe beter je deze opeenvolging leert herkennen, hoe meer ruimte er kan ontstaan tussen wat je raakt en hoe je daarop reageert.
Werken met wat je boosheid raakt
Ik werk niet met één standaardmethode voor boosheid.
We kijken naar wat er bij jou achter de boosheid ligt en welke aanpak daarbij past.
Daarbij kan ik onder andere gebruikmaken van Logosynthese, NLPt, mindfulness en EMDR.
Wanneer bepaalde eerdere ervaringen nog veel emotionele lading hebben, kan daar gericht mee gewerkt worden. Op andere momenten ligt de nadruk meer op het herkennen van gevoelens, grenzen en terugkerende patronen.
Het doel is niet dat je nooit meer boos wordt.
Boosheid hoort bij het leven. Het gaat erom dat je beter begrijpt wat je boosheid je vertelt en dat je meer keuze krijgt in hoe je ermee omgaat.
Therapie bij boosheid en agressie in Amersfoort
Mijn praktijk is gevestigd in Hoogland, gemeente Amersfoort.
Merk je dat boosheid, irritatie of agressieve reacties problemen veroorzaken in je relatie, gezin, werk of voor jezelf? Of houd je je boosheid juist voortdurend in? Dan kunnen we samen onderzoeken wat er gebeurt en wat je nodig hebt om daar anders mee om te gaan.
Wil je meer weten of een afspraak maken? Neem dan gerust contact met mij op.
Renate
Psycholoog en therapeut
Geregistreerd bij NFG, NVPA en NAP
